Nội dung chính
Doanh nghiệp đa quốc gia của Mỹ vừa nhận được ưu đãi miễn thuế tối thiểu toàn cầu, một quyết định gây xôn xao cả thị trường tài chính và cộng đồng quốc tế.
Bối cảnh thỏa thuận thuế tối thiểu toàn cầu
Thuế tối thiểu toàn cầu (Global Minimum Tax) là sáng kiến do OECD khởi xướng từ năm 2021, nhằm ngăn chặn cuộc đua giảm thuế suất giữa các quốc gia và bảo đảm các tập đoàn lớn đóng góp công bằng vào ngân sách nhà nước. Thỏa thuận yêu cầu các công ty có doanh thu trên 750 triệu euro phải trả mức thuế tối thiểu 15% ở bất kỳ nơi nào họ kiếm lợi nhuận, bất kể có hay không có thực thể thực tế tại quốc gia đó.
Mục tiêu và cơ chế hoạt động
Thỏa thuận cho phép quốc gia nơi sản phẩm hoặc dịch vụ được tiêu thụ có quyền đánh thuế lên các công ty đa quốc gia, ngay cả khi chúng không có văn phòng hay nhân viên tại địa phương. Điều này nhằm giảm thiểu việc chuyển lợi nhuận sang các “thiên đường thuế” như Bermuda, Quần đảo Cayman.
Miễn trừ cho các tập đoàn Mỹ: Chi tiết thỏa thuận
Vào ngày 5/1, OECD công bố gần 150 quốc gia đã đồng ý với một sửa đổi cho phép các công ty có trụ sở tại Hoa Kỳ được miễn nộp thuế tối thiểu toàn cầu. Quyết định này được đưa ra sau các cuộc đàm phán giữa chính quyền Tổng thống Donald Trump và các thành viên G7.
Quá trình đàm phán và vai trò của Trump
Theo Tổng thư ký OECD Mathias Cormann, thỏa thuận là “bước ngoặt trong hợp tác thuế quốc tế”, giúp tăng tính chắc chắn và giảm độ phức tạp của hệ thống thuế. Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent mô tả đây là “chiến thắng lịch sử” bảo vệ chủ quyền và lợi ích của doanh nghiệp Mỹ.
Ảnh hưởng và tranh cãi
Việc miễn trừ này đã làm suy yếu đáng kể mục tiêu ban đầu của thuế tối thiểu toàn cầu, khi các công ty Mỹ lớn như Apple, Nike có thể tiếp tục khai thác các cấu trúc kế toán để chuyển lợi nhuận sang các khu vực thuế thấp.
Lợi ích cho doanh nghiệp Mỹ
Đối với các tập đoàn, miễn trừ giúp giảm gánh nặng thuế, tăng lợi nhuận ròng và duy trì khả năng cạnh tranh trên thị trường toàn cầu. Các nghị sĩ Cộng hòa tại Quốc hội Mỹ, trong đó có Chủ tịch Ủy ban Tài chính Thượng viện Mike Crapo và Chủ tịch Ủy ban Thuế Hạ viện Jason Smith, đã ca ngợi quyết định này như một “cột mốc quan trọng” đưa Hoa Kỳ lên vị trí dẫn đầu trong chính sách thuế.
Lo ngại từ cộng đồng quốc tế
Ngược lại, các tổ chức vận động minh bạch thuế và các nhà phân tích như FACT Coalition cảnh báo rằng thỏa thuận có thể “xói mòn gần một thập kỷ tiến bộ toàn cầu về thuế doanh nghiệp”, cho phép các công ty Mỹ tiếp tục ghi nhận lợi nhuận tại các thiên đường thuế.
Triển vọng và những câu hỏi còn lại
Liệu việc miễn trừ sẽ kéo dài? Quốc hội Mỹ đã từng không thông qua các biện pháp để thực thi thỏa thuận, và ký nhớ của Trump vào ngày 20/1/2025 được cho là không có giá trị pháp lý tại Mỹ. Khi nào và bằng cách nào các quy định này sẽ được điều chỉnh lại sẽ là câu hỏi mở cho cả nhà hoạch định chính sách và các nhà đầu tư.
Những diễn biến này không chỉ ảnh hưởng đến chiến lược thuế của các tập đoàn lớn mà còn đặt ra thách thức cho nỗ lực đồng bộ thuế quốc tế. Đọc thêm các phân tích sâu về tác động của thuế tối thiểu toàn cầu tại link này.
Phiên An (theo AP)